Ik trapte erin - en dat was precies de bedoeling
- Yannick Rietman

- Jan 27
- 3 min read

Soms denk je dat je alles al hebt gezien. Dat je de codes kent. De truces herkent. De halve waarheden en de hele leugens uit elkaar kunt trekken. En toch... soms glipt er iets tussendoor. Bij mij gebeurde dat met het X-account Rechts.nl.
Het leek onschuldig. Een provocerende tweet, een suggestieve sneer: ¨Ze is uit 109 partijen gegooid hè. Zou het dan aan haar of aan de partijen liggen?¨
Ik trapte erin. Niet omdat ik het ermee eens was, maar omdat ik het las zoals je duizenden berichten per dag leest: vluchtig, met de aanname dat het om gewone politieke polemiek ging. Tot ik een bericht kreeg - via Whatsapp, van een anonieme bron - met een rijtje cijfers.
109 - 110 - 14 - 88
En daarachter: ¨etc. zijn allemaal cijfers om te kennen.¨
Toen viel het kwartje. Niet langzaam. Niet aarzelend. Maar met een doffe klap.
De wereld achter de cijfers
Wat voor de buitenwereld eruitziet als onschuldige statistiek, blijkt in sommige kringen een taal op zich. Een ondergrondse woordenschat van haat, verpakt als numerologie.
109/110
Deze cijfers verwijzen in extreemrechtse kringen naar het (fictieve of opgeblazen) aantal landen waar Joden historisch zouden ¨uitgezet¨. Het is geen historisch feit, maar een propagandistische mythe: bedoeld om een eeuwenoud antisemitisch frame te versterken - dat niet vervolging het probleem was, maar ¨de Joden zelf¨.
14
Staat voor de beruchte ¨14 woorden¨:
¨We must secure the existence of our people and a futere for white childeren.¨
Een slogan die rechtstreeks uit neonazistische kringen komt.
88/H
De achtste letter van het alfabet is de H.
88 = HH = ¨Heil Hitler.¨
Dit zijn geen toevallige getallen. Geen inside jokes. Geen edgy memes.
Dit is gecodeerde haat. Ontworpen om herkend te worden door ingewijden - en onschuldig te lijken voor wie niet kijkt.
Het mechanisme: ironie als wapen
Wat mij vooral raakte, was niet alleen de inhoud, maar de methode. Dit is geen lompe propaganda. Dit is verhuld extremisme. De ironische glimlach, de suggestieve vraag, het ¨ik zeg alleen maar wat andere denken¨.
Het is de oude tactiek in een nieuw jasje:
Niet roepen, maar fluisteren.
Niet overtuigen, maar besmetten.
Niet aanvallen, maar normaliseren.
Je hoeft het niet eens te delen om toch onderdeel te worden van het bereik. Een like, een retweet, een ¨hmm, interessant¨ - en je helpt mee.
En daar ging ik even de mist in.
Vrijheid boven waakzaamheid is leeg
Vrijheid van meningsuiting is een groot goed. Maar vrijheid zonder onderscheidingsvermogen is geen vrijheid - het is roekeloosheid.
We mogen alles zeggen. Maar dat betekent niet dat alles onschuldig is.
Wie haat verpakt als grap, gebruikt humor als schild.
Wie racisme verstopt in cijfers, rekent op onwetendheid.
En wie zegt ¨het is maar een mening¨, vergeet dat sommige meningen zijnontworpen om anderen het zwijgen op te leggen.
Waarom ik dit opschrijf
Niet om te wijzen. Niet om te cancelen.
Maar om te ontmaskeren.
Omdat ik geloof in een samenleving waarin woorden vrij zijn - maar mensen niet vogelvrij. Waar debat hard mag zijn, maar nooit ontmenselijkt.
Waar macht kritisch wordt bevraagd, maar niet vervangen door mythen en zondebokken.
Ik trapte er even in.
Niet omdat ik naïef ben - maar omdat dit systeem erop gebouwd is dat zelfs kritische mensen soms te snel lezen, te snel reageren, te snel doorgaan.
Dat gebeurt mij niet nog een keer.
En misschien jou nu ook niet meer.




Comments